პოლონეთმა უკრაინისთვის "Starlink"-ის დაფინანსებაზე თითქმის ნახევარი მილიარდი ზლოტი დახარჯა

პოლონეთის სახელმწიფო 2022 წლიდან დღემდე აქტიურად აფინანსებს უკრაინისთვის ,,Starlink"-ის სატელიტური ინტერნეტ სისტემის ტერმინალების შეძენასა და სააბონენტო გადასახადებს, რითაც მნიშვნელოვანი წვლილი შეაქვს ქვეყნის კომუნიკაციების უზრუნველყოფაში. ეს ფინანსური დახმარება, რომელიც თითქმის ნახევარ მილიარდ ზლოტს შეადგენს, მოიცავს ათობით ათასი ტერმინალის მიწოდებას და, ამჟამად არსებული შეთანხმებით, 2026 წლის ბოლომდე გაგრძელდება. აღსანიშნავია, რომ ბოლო პერიოდში სისტემის ფუნქციონირებასთან დაკავშირებით გარკვეული გაურკვევლობა შეიქმნა. უკრაინელი ოფიციალური პირების განცხადებით, ,,Starlink"-ის სატელიტური კავშირის ფუნქციონირება შეფერხდა 160 კმ/სთ-ზე მაღალი სიჩქარით მოძრავი ობიექტებისთვის, რამაც კითხვები გააჩინა ამ შეზღუდვის მიზეზებთან დაკავშირებით.

,,Starlink"-ისა და ,,StarShield"-ის განმასხვავებელი ნიშნები

მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ ,,Starlink" სისტემა თავდაპირველად განკუთვნილია მხოლოდ სამოქალაქო გამოყენებისთვის და მას დიდი ხანია აქვს შეზღუდვები 160 კმ/სთ-ზე მაღალი სიჩქარით მოძრავი ობიექტებისთვის. ამ სისტემაზე პასუხისმგებელია კომპანია ,,SpaceX", რომელიც ილონ მასკთან ასოცირდება. ამისგან განსხვავებით, არსებობს ,,StarShield" სისტემა, რომელიც სამხედრო მიზნებისთვისაა შექმნილი. მასზე პასუხისმგებლობას პენტაგონი და ამერიკის ადმინისტრაცია იღებენ. სწორედ ,,StarShield"-ს იყენებენ უკრაინელი ჯარისკაცები სამხედრო მიზნებზე თავდასხმისთვის.

ფუნქციონირების შეფერხება და რეაქციები

ამჟამად რთულია ზუსტად იმის დადგენა, თუ რა იყო მონაცემთა გადაცემის შენელების რეალური მიზეზი - იყო ეს ამერიკული მხარის განზრახული ქმედება, თუ, მაგალითად, სისტემის განახლება, რომელმაც შესაძლოა გავლენა მოახდინა მთელ სიტუაციაზე. ნებისმიერ შემთხვევაში, უკრაინის ყოფილმა თავდაცვის მინისტრმა, მიხაილო ფედოროვმა, საჯაროდ მადლობა გადაუხადა იმისთვის, რომ კავშირი 160 კმ/სთ-ზე ნელი სიჩქარით მოძრავ ობიექტებზე აღდგა და მოუწოდა, რომ ,,StarShield"-მა კვლავ სრულად დაიწყოს ფუნქციონირება. ამ კონტექსტში, საყურადღებოა ინციდენტი, როდესაც პოლონეთის პოლიციამ ,,Starlink"-ის ბაზის დაწვაში ეჭვმიტანილი ორი თურქი დააკავა, თუმცა ისინი მოგვიანებით გაათავისუფლეს, რაც შემდგომში პოლიციის შეცდომად შეფასდა. არაოფიციალური ინფორმაციით, უკრაინაში ,,StarShield" სისტემის მოქმედების შეზღუდვის უკან თეთრი სახლი იდგა.

პოლონეთის მრავალწლიანი ფინანსური მხარდაჭერა

ამერიკა-უკრაინის რთული ურთიერთობების მიღმა, აღსანიშნავია, რომ პოლონეთის სახელმწიფო 2022 წლიდან აფინანსებს თითქმის 30 ათასი ტერმინალის შეძენას და დღემდე იხდის ბევრის სააბონენტო გადასახადს. პოლონეთის ციფრული ტექნოლოგიების სამინისტროს ოფიციალური პირები Rz-ს აცნობებენ:

"უკრაინის ტერიტორიაზე ამ ქვეყნის მოქალაქეებისთვის კავშირის უზრუნველყოფის ამოცანის განსახორციელებლად, დახმარების ფონდიდან 2022-2023 წლებში 202.3 მილიონი ზლოტი, 2024 წელს 120.5 მილიონი ზლოტი, 2025 წელს 132.7 მილიონი ზლოტი, ხოლო 2026 წელს 25.5 მილიონი ზლოტი დაიხარჯა."

მათივე თქმით, ამჟამად დადებული ხელშეკრულება ზემოაღნიშნული ამოცანის შესასრულებლად ძალაშია 2026 წლის დეკემბრის ბოლომდე და მისი ღირებულება 143.3 მილიონ ზლოტს შეადგენს." ეს მონაცემები ნათლად აჩვენებს პოლონეთის თანმიმდევრულ და მნიშვნელოვან ფინანსურ ჩართულობას უკრაინის ციფრული ინფრასტრუქტურის მხარდაჭერაში.

მომავალი დაფინანსების პერსპექტივები

ამჟამად მომდევნო წლებისთვის ხელშეკრულებები არ არის გაფორმებული, თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ პოლონეთი აღარ დააფინანსებს ამ წამოწყებას. ეს იქნება სამთავრობო დონეზე მისაღები გადაწყვეტილება. მაღალი ალბათობით, მომავალ წელსაც პოლონეთის სახელმწიფო გადაიხდის ,,Starlink"-ის სააბონენტო გადასახადს უკრაინაში სამოქალაქო მომხმარებლებისთვის. ეს ხაზს უსვამს პოლონეთის ურყევ ვალდებულებას, გააგრძელოს უკრაინის მხარდაჭერა კრიტიკული ინფრასტრუქტურის მიმართულებით.

,,Starlink"-ის ტექნოლოგიური უპირატესობა და გლობალური კონტექსტი

როგორც ,,SpaceX" იუწყება, ,,Starlink" არის "მსოფლიოში ყველაზე მოწინავე სატელიტური თანავარსკვლავედი, რომელიც იყენებს დედამიწის დაბალ ორბიტას ფართოზოლოვანი ინტერნეტის მიწოდებისთვის, რომელსაც შეუძლია სტრიმინგის, ონლაინ თამაშების, ვიდეო ზარებისა და სხვა ინტერნეტ სერვისების მხარდაჭერა." ამჟამად თანავარსკვლავედი დაახლოებით 10 ათას თანამგზავრს ითვლის და მსოფლიოში არ არსებობს თანაბრად კარგი კონკურენტული გადაწყვეტილებები. ცნობილია, რომ მსგავს სისტემებზე მუშაობენ რუსები და ასევე ევროპელები, თუმცა, როგორც ჩანს, მსგავსი დონის მიღწევას, თუკი ეს საერთოდ შესაძლებელი იქნება, მრავალი წელი დასჭირდება.

პოლონეთის მუდმივი ფინანსური მხარდაჭერა ,,Starlink"-ის სისტემისთვის უკრაინაში არა მხოლოდ ჰუმანიტარული ჟესტია, არამედ სტრატეგიული ნაბიჯი, რომელიც უზრუნველყოფს ქვეყნის სასიცოცხლო ციფრულ კავშირებს ომის პირობებში. ეს ინიციატივა ხაზს უსვამს ტექნოლოგიური ინფრასტრუქტურის კრიტიკულ მნიშვნელობას თანამედროვე კონფლიქტებში, როგორც სამოქალაქო მოსახლეობისთვის, ისე, ირიბად, სამხედრო ოპერაციებისთვის ,,StarShield"-ის მეშვეობით. პოლონეთის მზადყოფნა, გააგრძელოს ეს დაფინანსება, ადასტურებს მის ურყევ ერთგულებას უკრაინის სუვერენიტეტისა და სტაბილურობის მიმართ, რაც რეგიონული უსაფრთხოების ფართო კონტექსტში განიხილება.

მოამზადა ნათია ქიმაძემ